با تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی روز دهم اردیبهشت روز ملی خلیج فارس نامگذاری شد.
شورای عالی انقلاب فرهنگی با توجه به هدف قرار گرفتن هویت فرهنگی و تاریخی ملت ایران توسط برخی بیگانگان تندرو و قوم گرا برای تحریف نام تاریخی وحقیقی خلیج فارس، به پیشنهاد شورای فرهنگ عمومی روز اخراج پرتغالیها از تنگه هرمز را به عنوان روز ملی خلیج فارس نامگذاری کرد.
** وضعیت طبیعی و موقعیت جغرافیایی خلیج فارس
خلیج فارس از پدیدههای دوران سوم زمین شناسی است و حدود ۳۰میلیون سال قبل در اثر گسترش دهانه شکاف دریای عمان بوجود آمده است.
خلیج فارس دارای ۲۳۲۸۵۰کیلومتر مربع مساحت است و ایران بزرگترین کرانه را در خلیج فارس دارا میباشد.
خلیج فارس از مصب اروند رود تا شبه جزیره مسندم در کشور عمان امتداد دارد و از طریق دریای عمان با اقیانوس هند ارتباط دارد. این خلیج،آبراهه کم عمقی است که میانگین ژرفای آن ۵۰متر است ژرفترین نقطه آن در نزدیکی تنگه هرمز واقع است که ۹۱متر عمق دارد.
** اهمیت اقتصادی خلیج فارس
خلیج فارس از گذشتههای دور اهمیت استراتژیک داشت اما پس از کشف نفت بر اهمیت این آبراهه افزوده شد. در حدود ۶۵درصد نفت و ۳۰درصد گاز جهان در کشورهای حوزه خلیج فارس قرار دارد. در جنگ جهانی دوم و در دوران جنگ سرد بر اهمیت و شهرت جهانی خلیج فارس افزوده شد. پیروزی انقلاب اسلامی ایران و برهم خوردن معادلات جهانی، بروز سه جنگ موسوم به جنگهای سه گانه خلیج فارس و پس از آن رونق فراوان اقتصادی و جاذبههای گردشگری این منطقه سبب شهرت روز افزون آن شد.
به رغم فراز و نشیبهای مختلف تاریخی ایران همواره مهمترین کشور این منطقه است که قسمت اعظم خلیج فارس را تحت حاکمیت خود دارد.
علاوه بر نفت و گاز، مروارید، فسفات، گوگرد ، مروارید، مرجان، انواع ماهی ها و میگو از جمله مواهب طبیعی و ثروتهای خدادادی خلیج فارس است.
بندرهای دبی، شارجه، ابوظبی، کویت، بحرین، دوحه ، کیش، بندر عباس، خرمشهر و بصره ، خلیج فارس را به یکی از قطبهای اقتصادی و گردشگری جهان تبدیل کرده است.
** خلیج فارس در ژرفای تاریخ
دریای پارس یا خلیج فارس از نادر نامهای باستانی و کهن است که در طول تاریخ درسراسر جهان در همه زبانها و همه زمانها و با همه حکومتها و دولتها باقی مانده است. این نام از آغاز امپراتوری پارسی تا سلطه اسکندر مقدونی و از دولت سلف صالح ( صدر اسلام) تا بنی امیه ، بنی عباس ، چنگیز خان و هلاکوخان و بعدها تا سلطه پرتغالیها و انگلیسیها بر خلیج فارس، همواره با حوادث تلخ وشیرین روزگارهای مختلف محفوظ مانده و از نسلی به نسل دیگر منتقل شده است.
نام خلیج فارس به دلیل اصالت و مقبولیت جهانی خود در زمانهای خیلی دور هرگز با چالش روبرو نبود.
** نام خلیج فارس در سازمان ملل متحد
سازمانهای بینالمللی از جمله سازمان ملل متحد، همواره نام تاریخی و اصلی خلیج فارس را به کار برده اند. دبیرخانه سازمان ملل متحد در سند مورخ ۵مارس سال ۱۹۷۱میلادی( ۱۳۵۰ه.ش ) و یادداشت AD311/IGENبه دولت ایران، یادآور میشود که بنا بر عرف جاری در دبیرخانه سازمان ملل متحد در اسناد و نقشههای جغرافیایی، منطقه آبی بین ایران از سمت شمال و شرق و تعدادی از کشورهای عربی از سوی جنوب و غرب به نام خلیج فارس نامیده می شود و این، بنا بر عرف قدیمی انتشار اطلسها و فرهنگهای جغرافیایی است.
این دبیرخانه همچنین بابت اشتباههایی که سازمان ملل در برخی اسناد در به کار بردن نام خلیج فارس مرتکب شده، عذرخواهی کرده آن را سهوی دانسته ( سند ۲۶ژوئن ۱۹۹۱میلادی برابر با ۱۳۷۰ه.ش در سازمان ملل) و از کارگزاران سازمان خواسته است که همواره این موضع ایران را در نظر داشته باشند.
** تلاش مذبوحانه برای تحریف نام خلیج فارس
در دو قرن اخیر دشمنان ایران تلاشهای زیادی را برای تغییر نام تاریخی و واقعی خلیج فارس انجام دادند، در دوره جنگهای ایران و عثمانی، عثمانی ها برای مقابله با ایران سعی کردند از نام خلیج بصره- نام یکی از خلیج های کوچک در خلیج فارس - استفاده کنند که موفق نشدند و نام خلیج فارس همچنان تداوم یافت.
انگلیسیها نیز در قرن ۱۹نام دریای بریتانیا را بکار بردند ولی این نام مقبولیتی نیافت و متداول نشد لذا آن را رها کردند.
پس از ملی شدن نفت ایران و خلع ید از شرکتهای انگلیسی و قطع روابط ایران و انگلیس ابتدا نماینده سیاسی انگلیسی مقیم بحرین از سال ۱۹۵۰عبارت ساحل عربی را برای منطقه جغرافیایی بخش جنوبی خلیج فارس که متعلق به اعراب تحت الحمایه انگلیس بود مرسوم ساخت و سپس به تدریج کلمه خلیج عربی را جایگزین آن ساخت و سپس این نام را به کل خلیج فارس تعمیم داد.
پس از مصادره اموال شرکت نفت انگلیس و خلع ید از شرکتهای انگلیسی و قطع روابط ایران و انگلیس برای اولین بار وزارت مستعمرات انگلیس نیز در مکاتبات خود این نام جدید را متداول ساخت.
با انتشار کتابی در لندن در سال ۱۹۵۷میلادی ( ۱۳۳۶ه.ش ) توسط رودریک اووین کارگزار سازمان جاسوسی انگلیس که بلافاصله به زبان عربی تحت عنوان الفقاهه الذهبیه - وثائق الخلیج العربی ترجمه و انتشار یافت، سناریو تحریف نام خلیج فارس ، ابعاد تازهای یافت. در سال ۱۹۶۶میلادی ( ( ۱۳۴۵ نیز سرچارلز. م. بلگریو ( , )sir charles Belgraveکه از سال ۱۹۲۶تا ۱۳۰۵ )۱۹۵۷تا ۱۳۳۶ه.ش ) نماینده سیاسی انگلستان در خلیج فارس بود ( هنوز امارات عربی مستعمره انگلیس بودند) در پایان ماموریت خود کتابی تحت عنوان خلیج عربی منتشرساخت. وی در این کتاب عنوان کرد که اعراب دوست دارند خلیج فارس را خلیج عربی بنامند. او هم چنین در مجله صوت البحرین خلیج فارس را خلیج عربی نامید، که اعتراضهایی را برانگیخت. بلگریو در دومین کتاب خود به نام به بحرین خوش آمدید از مواضع خود عقب نشینی کرد و در صدد جبران اشتباه خود برآمد و خلیج فارس را با نام واقعی خود - خلیج فارس - یاد کرد.
تلاش برای تحریف نام خلیج فارس پس از پیروزی انقلاب اسلامی شدت گرفت، برخی بیگانگان تند رو و قوم گرا با تحریک صهیونیستها و صرف هزینههای میلیاردی از تمام ظرفیتهای خود برای تحریف نام خلیج فارس بهره گرفتند.
** برخی شواهد و مستندات تاریخی
برخی بیگانگان در حالی نام تاریخی خلیج فارس را تحریف و از اسامی مجعول دیگر یاد میکنند که خود بهتر از هر کس دیگری میدانند که به گواه تاریخ بیشتر کشورهای کوچک حوزه خلیج فارس از سال ۱۳۵۰ ) ۱۹۷۱ه. ش) تشکیل شده اند و ایران همواره قدرتمندترین ، پرنفوذترین
و بزرگترین کشور منطقه بوده است.
پژوهشگرانی که در خصوص نام خلیج فارس تحقیق کرده اند، متفق القول هستند که نام خلیج فارس در تمام قرون گذشته نامی یگانه، بینالمللی و بدون معارض بوده و در کل جهان و خاورمیانه بر روی کمتر نامی در ادوار مختلف تاریخی چنین اتفاق و یگانگی در میان همه جهانگردان ، نویسندگان و مورخان وجود داشته است.
وجود سه هزار نقشه و حد اقل ۳۰۰کتاب تاریخی، ادبی و دینی متعلق به ۲۵۰ نفر از مورخان و جهانگردان سرشناس کشورهای اسلامی، عرب، یونانی، رومی و اروپایی در قرنهای گذشته که در توصیف خلیج فارس و نامگذاری آن بطور مستقیم و یا ضمنی توضیحاتی دادهاند بهترین گواه
بر این است که خلیج فارس از دیرباز به همین نام خوانده شده و شهرت جهانی یافته است.
اسناد و مدارک تاریخی نشان میدهد در تمام کتب و منابع دولتی کشورهای عربی تا دهه ۱۹۶۰میلادی نیز همواره از نام خلیج فارس استفاده میشد. از جمله میتوان به یکی از سرودهای ملی مصر که در آن جمله" حدودنا من خلیج الفارسیه حتی بحر الابیض" آمده است و کتاب انور سادات رئیس جمهوری سابق مصر تحت نام طغیان رود نیل در سال ۱۹۵۷میلادی ( ۱۳۳۶ه.ش ) و فرهنگنامه های معتبر عربی مانند " المنجد" و دایره المعارفهای عربی مانند دایره المعارف اقتصادی لبنان ۱۳۵۱ ) ۱۹۷۲ه.ش ) و راهنمای دولتی عراق )۱۹۳۶ ۱۳۱۵ه.ش) و دهها مورد دیگر اشاره کرد که همگی از آبراه جنوب ایران به نام خلیج فارس نام برده اند.
بدون تردید هر نوع اقدامی که منجر به ایجاد پیوندهای قویتر بین دولتها و ملتهای منطقه شود به حفظ و تقویت صلح و امنیت و دوستی در منطقه ما و جهان کمک خواهد کرد. ما میتوانیم هماهنگ و با کمک یکدیگر، خلیج فارس را برای همیشه خلیج صلح ، دوستی و برادری اعلام کنیم .
با تلاش ایرانیان غیور، خلیج فارس برای همیشه تاریخ خلیج فارس خواهد ماند و خواب آشفته دشمنان برای تحریف نام تاریخی و حقیقی خلیج فارس هرگز تعبیر نخواهد شد.